Pure & Audio-Forum.be
Terug naar de essentie

Akoestiek optimaliseren

Gebruikersavatar
Gydotron
Senior
Senior
Berichten: 544
Lid geworden op: Zo 25 Mar 2012, 15:10

Akoestiek optimaliseren

Berichtdoor Gydotron » Zo 22 Okt 2017, 16:28

Ik zie met regelmaat dat mensen zelf akoestische panelen maken, maar vaak zijn de resultaten niet echt optimaal. Waarom niet, wel de meeste materialen absorberen in een veel te groot gebied. Eerst een woordje uitleg. De belangrijkste meting is de RT 60 meting. Simpel gezegd verteld ie ons hoe lang bepaalde frequenties in de ruimte blijven. De nagalm dus. Belangrijk is, dat die straks zo gelijkmatig matig zijn over de volledige bandbreedte. Belangrijk om te weten is dat je de akoestiek moet opdelen in 2 verschillende delen, nml alles onder de 250 Hz en alles boven de 250 Hz. Het eerste zijn resonanties, die ontstaan er doordat een ruimte bepaalde afmetingen heeft en tevens worden die bepaald waar de speakers staan en tevens waar je luisterstoel staat. Maar nu wil ik het vooral hebben over alles wat zich boven de 250 Hz afspeeld en dat zijn reflecties. De "ideale "nagalmtijd over dat gebied zou tussen de 0,35 en 0,45 sec zijn. Een korte nagalmtijd geeft een meer intimistisch geluid, een hoger nagalmtijd geeft een levendiger en groter ruimtebeeld. Om de alles in kaart te zetten moet je een meting doen en kijken naar de RT 60 meting of de waterval display. In kale ruimtes zal die langer zijn dan 0,45 sec, ik heb zelf ruimtes tegengekomen waar die 1,2 seconde was, echt om knettergek in te worden. Ruimtes die zwaar gestoffeerd zijn, dikke gordijnen, dikke tapis plain, boekenkasten, stoffen zetels hebben vaak een veel korte nagalmtijd, soms wel te laag, ik ben er al tegengekomen die in het middengebied 0,29 sec meten en vanaf ongeveer 1 kHz onder de 0,15 seconden. Resultaat is dat een gortdroog geluid bekomt met weinig of geen hoog. Ruimtes die een te korte nagalmtijd hebben zijn lastig om te corrigeren. Je mag daar geen absorberende platen gebruiken, maar eerder enkele harde diffusers. Maar de resultaten blijven bedroevend. De beste oplossing is om bv dunnere gordijnen te gebruiken, een lederen bankstel. Maar ja, dan moet de "esthetische commissie" wel akkoord gaan natuurlijk;-)
Laat het ons hebben over hardere ruimtes, die ben ik het meeste tegengekomen.
Ik neem er even een grafiek bij die weergeeft hoe lang de nagalm is bij verschillende frequenties.
Afbeelding Je zal zien dat het frequentiegebied boven de 250 Hz in het begin een lange nagalmtijd heeft en in het hoog een vele malen kortere nagalmtijd. De bedoeling is om juist over gans dat gebied een zo constant mogelijk nagalmtijd heeft. Om dat te bereiken moet je panelen hebben die werkzaam zijn tot 2 a 4 kHz, nadien mogen ze niet meer dempen.Deze meting is echt een schoolvoorbeeld van een gemiddelde moderne huiskamer. Waarom word de nagalmtijd korten bij hogere frequenties, wel domweg omdat lucht zelf een absorber is. Denk even aan een Rock concert, op 1 km afstand hoor je enkel nog het laag en een stukje middengebied. Hoog hoor je niet.
Ik begrijp maar al te goed dat mensen zelf panelen willen bouwen, dat is kostenbesparend. Men neme een houten frame, spant er een stofje naar keuze over en achteraan word er bv Rockwol geplaatst. Die Rockwol dempt ook alles maximaal boven de 2 kHz. Resultaat is dat je geluid minder levendig is en je nagenoeg geen hoog meer hebt. Kan je dan geen panelen maken die maar tot bv 2kHz werken en nadien niet meer. Ja hoor. Je zal wel wat tijd moeten nemen, maar dit geeft goede resultaten.
Hier even een foto van hoe je dit kan verwezenlijken.
Afbeelding
Je kan nog steeds een houten frame maken maar langs de voorzijde plaats je bv een dunne (4mm) MDF plaat. Achteraan kan je nog steeds Rockwol plaatsen. Alleen ga je in de MDF plaat gaten boren. Later kan je het paneel gerust overtrekken met een dunne stof.
Ik neem zelf een kleine gatenzaag van 25 mm. Stel dat je paneel 60 x 100 cm is, wel boor er dan 40 gaten in. De beste plek om panelen te gebruiken is aan de eerste zijreflectie punten, de achterste eerste reflectiepunten en achter de speaker de
eerste reflectiepunten.
Afbeelding
Als je in je luisterplaats plaats neemt kan je die opzoeken met een spiegeltje (With a little help from a friend). Je houd het spiegeltje aan de zijkant en verschuift het evenwijdig met de muur tot je de speaker weerspiegelt ziet. Dat is het eerste reflectiepunt. Als je de linkerspeaker neemt moet je het spiegeltje ook aan de linkerzijde houden. Hetzelfde doe je met de achterzijde van de speakers en de punten achter je stoel kan je hetzelfde doen, alleen moet je dan even 180° omdraaien. Dat zijn de belangrijkste reflectiepunten. Maar ik zou adviseren om eerst met de zijkanten te beginnen. Maak 2 panelen op deze wijze en plaats ze op de zijreflectiepunten. Ga dan terug meten en bekijk of het gebied van ongeveer 200 tot 2kHz een lagere nagalmtijd heeft. Is die nog te lang boor extra gaten tot je op het punt komt dat de nagalm zo egaal mogelijk is. Perfect vlak is een utopie, maar als ze tussen de 0,45 en 0,35 sec zit heb je een mooi resultaat bereikt. Ik zou echt niet meer dan een 65 gaten boren. Als je nagalmtijd nog te lang blijft maak dan nog 2 dezelde panelen, boor er evenveel gaten in als je eerste panelen en plaats die op het eerste reflectiepunt achter de speakers.Meet opnieuw en je zal merken dat de tijd korter is geworden in het middengebied. Is er nog niet voldoende demping maak er dan nog eens 2 en plaatst de achter je luisterplek. In plaats van gaten te boren kan je ook met stroken MDF werken waar je spleetjes tussen laat, bv 5 mm spleet en een 70 mm strook, herhaal dit over gans de breedte van het paneel. Ik zou ze tijdelijk met dubbelzijdige tape vastkleven en je kan nadien tunen door de spleten te verkleinen of vergroten. Neen mannen, wel bij het onderwerp blijven hé ;-)
De volgende maal wil ik het hebben over oplossingen voor onder de 250Hz, het laag dus.
Er zijn meetprogramma's voor je computer, maar je hebt dan nog wel een microfoonversterkertje nodig en een microfoon. Ik heb een meetprogramma programma gekocht van FuzzMeasure, maar misschien zijn er hier wel slimme koppen die een gratis programma kennen.
Hier een voorbeeld van zo'n meetopstelling.
Afbeelding
Je meetmicrofoon zet je het best op een statief (fotostatief bv) en zet die net achter je luisterstoel. Als er zaken niet duidelijk zijn hoor ik het graag.
Grtn Guido

Gebruikersavatar
rovara
High End Sponsor
High End Sponsor
Berichten: 3405
Lid geworden op: Do 24 Jul 2008, 01:12

Re: Akoestiek optimaliseren

Berichtdoor rovara » Zo 22 Okt 2017, 16:55

Chapeau ! :clap:

Dit is niet minder dan een cursus akoestiek . En zelfs voor een leek verstaanbaar .

Interessante dinges . Dat een bankstel mee de akoestiek bepaalt , daar was ik wel al achter . Maar ik heb er nooit bij stilgestaan dat het ook wat uitmaakt of het van leder dan wel stof is . Achteraf bekeken lijkt dat logisch .

Aan de akoestiek valt er zo goed als altijd wel iets te doen . Maar zoals in het artikel aangehaald : de "ethische commissie " moet eerst haar fiat geven . En dan stopt het dikwijls . :hand: :doh: :)

Gebruikersavatar
KejoKara
Senior
Senior
Berichten: 796
Lid geworden op: Di 25 Dec 2012, 10:16

Re: Akoestiek optimaliseren

Berichtdoor KejoKara » Zo 22 Okt 2017, 17:14

Goede beschrijving / uitleg, ook ik ben hier wel eens bij aan de slag gegaan.
Inderdaad ook hier een houten frame gemaakt, rockwool 223 (densiteit rond de 50 kg/m^3) erin en doorlatend stofje erover.
Deze absorptiepanelen geplaatst op de mirror points/reflection points.
Resultaat was/is duidelijk hoorbaar.
Maar het zal zeker nog beter kunnen ... meten is weten ... en dat moet hier nog gebeuren (kan dit zelf niet en heb de apparatuur er niet voor), ik ben benieuwd naar de resultaten.
Ik heb tijdens het knutselen van de panelen ook bij het idee gespeeld om aan de achterkant mdf perforatie plaat te gebruiken (is trouwens in de vakhandel te koop), maar ik vond destijds alleen plannetjes voor zo'n panelen op de manier waarop ik het toen heb uitgevoerd.

Gebruikersavatar
Gydotron
Senior
Senior
Berichten: 544
Lid geworden op: Zo 25 Mar 2012, 15:10

Re: Akoestiek optimaliseren

Berichtdoor Gydotron » Zo 22 Okt 2017, 17:23

@KejoKara
Je moet geen geperforeerde plaat aan de achterkant plaatsen maar juist achter de stof. Daarachter de Rockwol. Als ik tijd heb kom ik zeker eens langs om je ruimte op te meten.

Grtn Guido

Gebruikersavatar
KejoKara
Senior
Senior
Berichten: 796
Lid geworden op: Di 25 Dec 2012, 10:16

Re: Akoestiek optimaliseren

Berichtdoor KejoKara » Zo 22 Okt 2017, 18:08

Gydotron schreef:@KejoKara
Je moet geen geperforeerde plaat aan de achterkant plaatsen maar juist achter de stof. Daarachter de Rockwol. Als ik tijd heb kom ik zeker eens langs om je ruimte op te meten.
Grtn Guido


Ja, maar dat wist ik toen nog niet Guido.
Maakte in mijn geval toch niet uit, in die zin dat ik de panelen aan een railsysteem heb hangen en de panelen eigenlijk geen voor of achterzijde hebben, kunnen dus worden omgedraaid.

Geert
Junior
Junior
Berichten: 192
Lid geworden op: Wo 23 Jul 2008, 10:07

Re: Akoestiek optimaliseren

Berichtdoor Geert » Ma 23 Okt 2017, 20:42

Gydotron schreef:De volgende maal wil ik het hebben over oplossingen voor onder de 250Hz, het laag dus.
Er zijn meetprogramma's voor je computer, maar je hebt dan nog wel een microfoonversterkertje nodig en een microfoon. Ik heb een meetprogramma programma gekocht van FuzzMeasure, maar misschien zijn er hier wel slimme koppen die een gratis programma kennen.
Grtn Guido

https://www.roomeqwizard.com, een zeer goed programma. De uitdaging is vooral correct interpreteren wat je meet en weten hoe je correct kan ingrijpen.

Jaglover
Senior
Senior
Berichten: 300
Lid geworden op: Vr 04 Sep 2009, 13:25

Re: Akoestiek optimaliseren

Berichtdoor Jaglover » Di 26 Jun 2018, 12:51

Gydotron schreef:De volgende maal wil ik het hebben over oplossingen voor onder de 250Hz, het laag dus.
Er zijn meetprogramma's voor je computer, maar je hebt dan nog wel een microfoonversterkertje nodig en een microfoon. Ik heb een meetprogramma programma gekocht van FuzzMeasure, maar misschien zijn er hier wel slimme koppen die een gratis programma kennen.
Hier een voorbeeld van zo'n meetopstelling.
Afbeelding
Je meetmicrofoon zet je het best op een statief (fotostatief bv) en zet die net achter je luisterstoel. Als er zaken niet duidelijk zijn hoor ik het graag.
Grtn Guido


Hallo Guido,

Mocht je eens tijd hebben, had ik graag geweten hoe je het laag moet aanpakken.

Geert
Junior
Junior
Berichten: 192
Lid geworden op: Wo 23 Jul 2008, 10:07

Re: Akoestiek optimaliseren

Berichtdoor Geert » Do 28 Jun 2018, 09:22

D.m.v. grote oppervlaktes aan paneelresonatoren en/of zeer grote hoeveelheden absorbtiemateriaal, bij voorkeur verdeeld over alle oppervlaktes. In een woonkamer is dat er een serieuze uitdaging. Zeker bij een moderne woning met beton vloeren en plafonds, waar de acoustiek in het laag meestal dramatisch is.

Wat realistisch is in een moderne woonkomer zijn volgens mij de RPG Modex plates (een combinatie van de breedband en 35Hz versie), of gebruik van Digital room correction (DRC/DSP).

Omdat de RPG plates duur en niet altijd even gemakellijk verkrijgbaar zijn heb ik onlangs zelf een DRC/DSP-oplossing gebouwd en ik ben eigenlijk aangenaam verrast van het resultaat.

Natuurlijk is het interessant om ook metingen te doen (ik verwees hiervoor al naar REW). Dit vooral om het effect van de behandeling in beeld te brengen. De kans dat je teveel laag absorbtie aanbrengt is namelijk zo goed als onbestaande.

(Als je zin hebt in een projectje; er zijn forums waar men de bouw v.e. DIY RPG Modex plate beschrijft).

Jaglover
Senior
Senior
Berichten: 300
Lid geworden op: Vr 04 Sep 2009, 13:25

Re: Akoestiek optimaliseren

Berichtdoor Jaglover » Do 28 Jun 2018, 18:46

Geert schreef:(Als je zin hebt in een projectje; er zijn forums waar men de bouw v.e. DIY RPG Modex plate beschrijft).


Misschien wel.

Dit topic interesseert mij omdat wij volgend jaar de living willen grondig herinrichten. Ik dacht dit misschien wel eens het goede moment is om ook de akoestiek van de living onder handen te nemen. Ik probeer mij hierover op voorhand wat te informeren.

Momenteel ben ik op zoek naar een expert, consultant die bij ons thuis kan komen kijken en het nodige advies rond de akoestiek kan geven. Mochten jullie een paar goede referenties hebben, hoor ik het graag. Op het internet vind je makkelijk verschillende bureaus die gespecialiseerd zijn in grote gebouwen (scholen, bedrijven, studios) maar ik vind er quasi geen die advies geven aan particulieren.

Ik heb er wel al veel gevonden waar ik materiaal kan kopen. Echter zonder advies, heb ik daar niet veel aan.

Dus alle hulp is zeker welkom.

Gebruikersavatar
Gydotron
Senior
Senior
Berichten: 544
Lid geworden op: Zo 25 Mar 2012, 15:10

Re: Akoestiek optimaliseren

Berichtdoor Gydotron » Di 03 Jul 2018, 16:21

Ik kom snel terug op het aanpakken van het laag, de zomerse temperaturen, die ik best aangenaam vind, zorgen ervoor dat ik toch wat minder focus heb. Guido


Terug naar “AKOESTIEK”

Wie is er online

Gebruikers op dit forum: Geen geregistreerde gebruikers en 1 gast

cron

Login